Fiche voor de leerkracht · 10–11 jaar · ongeveer 45–50 minuten
Licht en kleur: spiegels, regenbogen en een blauwe lucht
Lespagina: echoesof.science/school/nl/light/ages-10-11/ · Werkblad voor leerlingen: echoesof.science/school/nl/light/ages-10-11/print/
Leerdoelen
- Licht gaat in rechte lijnen en kaatst terug onder gelijke hoeken.
- Wit licht is een mengsel van kleuren dat door breking uiteen kan vallen (dispersie).
- De kleur van een voorwerp hangt af van welk licht het terugkaatst en absorbeert.
- Verstrooiing verklaart de blauwe lucht en rode zonsondergangen.
Lesverloop
| Tijd | Activiteit |
|---|---|
| 5 min | Toon een spiegel en een blad papier: allebei kaatsen ze licht terug. Wat is het verschil? |
| 10 min | Lees de tekst. |
| 15 min | Maak een regenboog in groepjes (op een zonnige dag, of met een sterke zaklamp). |
| 10 min | Speel samen het spel Lichtdetective. |
| 5 min | Quiz. |
Materiaal voor de proef
- Een doorzichtig glas water
- Een zonnig raam (of een sterke zaklamp)
- Een wit blad papier
- Optioneel: een oude cd
Veiligheid: Kijk nooit rechtstreeks naar de Zon. Houd het water weg van stopcontacten.
Veelvoorkomende misvattingen
| Leerlingen denken misschien… | In werkelijkheid… |
|---|---|
| Kleur is verf binnenin het voorwerp. | De kleur van een voorwerp is het licht dat het terugkaatst; in rood licht ziet een 'groen' blad er donker uit. |
| De lucht is blauw omdat ze de zee weerspiegelt. | Lucht verstrooit blauw licht het meest; ook boven woestijnen is de lucht blauw. |
| Wit is geen kleur van licht. | Wit licht is alle kleuren door elkaar. |
Antwoorden werkblad
- Invallende en teruggekaatste straal maken gelijke hoeken met de normaal (de lijn loodrecht op de spiegel).
- Rood, oranje, geel, groen, blauw, (indigo,) violet.
- Ze kaatst vooral geel licht terug en absorbeert het meeste van de andere kleuren.
- Bij zonsondergang gaat het zonlicht door veel meer lucht, dus wordt het meeste blauw weggestrooid en blijven rood en oranje over.
Antwoorden quiz
- Een lichtstraal raakt een spiegel onder 30° met de normaal. Onder welke hoek kaatst ze terug? 30°. De terugkaatsingshoek is gelijk aan de invalshoek.[4]
- Waarom kun je een blad papier vanuit elke hoek lezen? Het ruwe oppervlak verstrooit licht in alle richtingen. Ruwe oppervlakken geven diffuse terugkaatsing.[4]
- Welke kleur wordt in een prisma het sterkst gebroken? Violet. Violet wordt het sterkst gebroken, rood het minst.[5]
- Een blad van een boom ziet er groen uit omdat het… vooral groen licht terugkaatst en de meeste andere kleuren absorbeert. De kleur van een voorwerp is het licht dat het terugkaatst.[2]
- Waarom is de lucht blauw? Lucht verstrooit blauw licht meer dan rood. Blauw licht, met kortere golven, wordt het meest verstrooid.[1]
- Hoe lang doet zonlicht erover om de Aarde te bereiken? Ongeveer 8 minuten. Het legt ongeveer 150 miljoen km af aan ongeveer 300.000 km/s.[7]
Verder gaan
Kijk naar gekleurde voorwerpen door een rood snoeppapiertje of rood cellofaan. Welke kleuren zien er zwart uit? Waarom?
Bronnen in deze les
- [1] Why Is the Sky Blue? (NASA Space Place): betrouwbaarheid Hoog
- [2] Wave Behaviors (NASA Science (Tour of the Electromagnetic Spectrum)): betrouwbaarheid Hoog
- [3] College Physics 2e, 25.1 The Ray Aspect of Light (OpenStax, Rice University): betrouwbaarheid Hoog
- [4] College Physics 2e AP, 25.2 The Law of Reflection (OpenStax, Rice University): betrouwbaarheid Hoog
- [5] College Physics 2e, 25.5 Dispersion: The Rainbow and Prisms (OpenStax, Rice University): betrouwbaarheid Hoog
- [6] College Physics 2e, 24.3 The Electromagnetic Spectrum (OpenStax, Rice University): betrouwbaarheid Hoog
- [7] Origin of Light (NASA Scientific Visualization Studio): betrouwbaarheid Hoog
Volledige lijst met links en een opmerking over de betrouwbaarheid van elke bron: echoesof.science/school/nl/light/sources/
Privacy: de lespagina's hebben geen advertenties, geen tracking en geen cookies. Quizantwoorden en spelscores blijven in de browser van de leerling. Voor elke leeftijd komt er een korte video.