School › Zwaartekracht › 6–7 jaar
Waarom vallen dingen naar beneden?
Een eerste kennismaking met zwaartekracht: de onzichtbare trekkracht van de Aarde, en een valrace die je in de klas kunt doen.
Lees
Laat een bal los. Hup, naar beneden! Hij valt nooit naar boven en zweeft nooit weg. Iets trekt hem naar beneden. Die trekkracht heet zwaartekracht.[1]
Zwaartekracht is een onzichtbare trekkracht. De Aarde trekt alles naar haar midden: jou, je schoenen, de regen en de appels aan een boom. Daarom kom je altijd weer neer als je springt.[1]
Grote dingen trekken harder. De Aarde is heel, heel groot, dus ze trekt sterk. De Maan is veel kleiner, dus ze trekt ongeveer zes keer zwakker. Op de Maan zou je veel hoger kunnen springen![1][2]
Wat valt sneller, een hamer of een veer? Op Aarde dwarrelt de veer langzaam naar beneden, omdat de lucht ertegen duwt. Op de Maan is er geen lucht. In 1971 liet astronaut David Scott op de Maan een hamer en een veer vallen, en ze kwamen tegelijk neer![3]
Zwaartekracht zorgt er ook voor dat de Maan rondjes blijft draaien rond de Aarde.[1]
Probeer het: De valrace
Je hebt nodig
- Een boek met harde kaft
- Een blad papier, kleiner dan het boek
- Een zachte plek om op te vallen (een tapijt of kussen)
Veiligheid
Laat alles op een zachte ondergrond vallen en houd je voeten uit de buurt. Volwassenen houden zware dingen vast.
Wat moet je doen
- Houd het boek in de ene hand en het platte blad papier in de andere, op dezelfde hoogte.
- Raad: welk van de twee komt eerst neer? Laat ze dan precies tegelijk los.
- Maak nu een prop van het papier. Laat het boek en de papierprop samen vallen. Wat gebeurt er nu?
- Leg het platte papier bovenop het boek. Laat ze samen vallen. Blijft het papier op het boek liggen?
Wat gebeurt er, en waarom?
De Aarde trekt aan het boek én aan het papier. Het platte papier is traag omdat de lucht er van onderen tegen duwt, als een kleine parachute. Als je er een prop van maakt, kan er minder lucht tegen duwen en valt het sneller. Bovenop het boek duwt het boek de lucht opzij, dus valt het papier mee met het boek.[3][6]
Speel: Valrace
Twee dingen worden samen losgelaten. Raad welk eerst neerkomt, of tik op 'Tegelijk'. Let op: is er lucht of niet?
Je beste score wordt alleen op dit toestel bewaard. Er wordt niets verstuurd.
Quiz
Andere leeftijden: 10–11 jaar · 15–16 jaar